moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Płk Ignacy Matuszewski – bohater, o którym trzeba pamiętać

Płk Ignacy Matuszewski to cichy, ale skuteczny bohater, który nigdy nie zapomniał o Polsce ani o swoich obowiązkach wobec niej – mówił prof. Wojciech Fałkowski, otwierając debatę poświęconą działalności płk. Matuszewskiego. Pułkownik był współtwórcą polskiego wywiadu wojskowego w II RP. W ubiegłym roku jego prochy sprowadzono do kraju.

Konferencję naukową w ośrodku resortu obrony w Helenowie zorganizowała Służba Kontrwywiadu Wojskowego wspólnie z Instytutem Pamięci Narodowej i Wojskowym Biurem Historycznym. Gościem honorowym był prof. Wojciech Fałkowski, wiceminister obrony narodowej. – Konferencja to część odbudowywania polskiej pamięci historycznej, szczególnie o osobach mniej znanych i zapomnianych, do których należy też płk Matuszewski – zaznaczył prof. Fałkowski.

Piotr Bączek, szef SKW, podkreślił natomiast, że obrady odbywają się w dniu święta SKW. – Przypominamy postać oficera, który był współtwórcą wywiadu II Rzeczypospolitej – mówił Bączek. Z kolei dr Jarosław Szarek, prezes IPN, zaznaczył, że płk Matuszewski był wizjonerem, który przewidział m.in. przebieg kampanii 1939 roku oraz skutki dla Polski polityki wielkich mocarstw podczas II wojny światowej.

– Mam nadzieję, że dzisiejsze obrady to początek szerszego przywracania do pamięci Polaków płk. Matuszewskiego, wielkiego polityka i wspaniałego żołnierza – mówił dr hab. Sławomir Cenckiewicz, dyrektor Wojskowego Biura Historycznego. Historyk przypomniał też, że w grudniu zeszłego roku, dzięki inicjatywie wojska i resortu obrony, udało się sprowadzić szczątki oficera do Polski i pochować go z honorami na Wojskowych Powązkach.

Współtwórca wywiadu II RP

Płk Ignacy Matuszewski urodził się 1 września 1891 roku w Warszawie. Od grudnia 1914 roku służył w armii rosyjskiej, a trzy lata później wstąpił do I Korpusu Polskiego. Po odzyskaniu niepodległości w listopadzie 1918 roku został skierowany do Oddziału II Naczelnego Dowództwa WP, odpowiedzialnego za wywiad wojskowy.

W lipcu 1920 roku podczas wojny z bolszewikami Matuszewski został szefem tego oddziału. – Działał tak skutecznie, że po wygranej z Sowietami Naczelny Wódz Józef Piłsudski napisał, że dzięki pułkownikowi była to pierwsza od stuleci wojna, w czasie której Polska miała więcej informacji o nieprzyjacielu niż on o nas – opowiadał dr Konrad Paduszek z SKW. Później pułkownik był m.in. attaché wojskowym w Rzymie i ministrem skarbu w latach 1929–1931, który przeprowadził Polskę przez światowy kryzys finansowy. – Pod koniec lat 30. przewidując rychły wybuch wojny, prowadził kampanię na rzecz zwiększenia budżetu wojskowego – mówił prelegent.

Jednocześnie płk Matuszewski prowadził działalność publicystyczną, m.in. w latach 1932–1936 był redaktorem naczelnym „Gazety Polskiej”. – Oficer należał do najwybitniejszych publicystów dwudziestolecia – uważa prof. Wiesław Wysocki z Uniwersytetu Stefana Kardynała Wyszyńskiego.

Po wybuchu II wojny światowej we wrześniu 1939 roku na polecenie polskiego rządu pułkownik razem z swoim przyjacielem mjr. Henrykiem Floyar-Rajchmanem nadzorowali ewakuację 75 ton złota Banku Polskiego do Francji. Majątek ten pomógł w budowaniu polskiej armii i działalności rządu emigracyjnego gen. Władysława Sikorskiego.

Po przyjeździe do Francji oficer został odsunięty od służby państwowej i w 1941 roku przedostał się do Stanów Zjednoczonych. Organizował tam Komitet Narodowy Amerykanów Polskiego Pochodzenia, na bazie którego powstał Kongres Polonii Amerykańskiej oraz Instytut Józefa Piłsudskiego. Pułkownik publikował też artykuły na łamach takich czasopism jak nowojorski „Nowy Świat” i „Dziennik Polski” z Detroit.

Przeciw komunizmowi

– Oficer całe życie walczył z komunizmem, uważał bowiem Sowietów za główne zagrożenie dla Polski – mówił podczas konferencji dr Cenckiewicz. Jak opowiadał szef WBH, oficer był przeciwnikiem polityki gen. Sikorskiego wobec ZSRR wynikającej z układu Sikorski–Majski. Podpisany 30 lipca 1941 roku między Polską i ZSRR dokument, przywracał stosunki dyplomatyczne między obu państwami, zerwane 17 września 1939 po agresji ZSRR. Przewidywał też wspólną walkę obu państw z III Rzeszą w ramach koalicji antyhitlerowskiej.

– Płk Matuszewski dowodził, że Sowieci nie dotrzymują warunków umowy – mówił dr Cenckiewicz. Jako przykład oficer podawał siedem tysięcy polskich oficerów, którzy gdzieś „zaginęli”. „Zaginięcie obozu z 7000 ludzi nie jest anegdotą, jest ponurą, krwawą, sowiecką rzeczywistością" – pisał płk Matuszewski na długo przed odkryciem mogił w lesie katyńskim.

Szef WBH zaznaczył też, że pułkownik zwracał uwagę na potrzebę prowadzenia suwerennej polityki polskiej, niezależnej od przywódcy ZSRR Józefa Stalina i premiera Wielkiej Brytanii Winstona Churchilla, którzy – jak mówił – „cynicznie grają kartą polską”.

Oficer zmarł nagle 3 sierpnia 1946 roku i został pochowany w Nowym Jorku. W zeszłym roku prochy jego oraz mjr. Rajchmana zostały sprowadzone do Polski i pochowane z honorami w kwaterze żołnierzy Wojska Polskiego poległych w wojnie 1920 roku.

Uczestnicy konferencji wysłuchali też fragmentu nagrania przemówienia płk. Matuszewskiego z konferencji w Baltimore dotyczący sytuacji Polaków pod sowiecką okupacją. „Naród ten opuszczony przez Zachód trwa i nie ugina się, nie aprobuje narzuconych rządów” – mówił oficer w 1944 roku. Nagranie odnalazł dr Cenckiewicz w Instytucie Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku. Jest to dziś jedyny znany zapis głosu płk. Matuszewskiego. – Płk Matuszewski to jeden z najwybitniejszych, a zarazem najbardziej niedocenianych polityków polskich XX wieku, który nigdy nie przestał walczyć o wolną Polskę – podsumował konferencję szef WBH.

Patronem medialnym obrad była „Polska Zbrojna”.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Anna Dąbrowska

dodaj komentarz

komentarze


Tarcza Wschód – odstraszanie i obrona
 
WAM wraca po latach
Dwa krążki kajakarki z „armii mistrzów”
Ameryka daje wsparcie
Wielki triumf 2 Korpusu Polskiego
Ratownicy na medal
Mobilne dowodzenie
Kto wywalczy tytuł mistrza MMA?
Wojna w świętym mieście, epilog
Sukcesy reprezentantek CWZS-u
„Pierwsza Drużyna” na start
Obradował Komitet Wojskowy Unii Europejskiej
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Cień atomowej zagłady
Najmłodsi artyści Wojska Polskiego
Polki pobiegły po srebro!
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Żołnierz ranny na granicy z Białorusią
Ostatnia droga Pileckiego
Dwa srebrne medale kajakarzy CWZS-u
AGM-158B JASSM-ER dla lotnictwa
Centrum Szkolenia WOT świętuje
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Wojskowi medycy niosą pomoc w Iraku
Nowe zadania szefa SKW
Flota Bayraktarów w komplecie
Szachownice nie dotarły nad Finlandię
NATO on Northern Track
Grupa Północna o wsparciu dla Ukrainy
Po śladach polskich bohaterów
Wszystkie misje AWACS-a
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Podróż po AWACS-ie
Tomczyk: „Tarcza Wschód” ma odstraszyć agresora
Dwie dekady ulepszania Sojuszu
Honor weteranom misji!
„Grand Quadriga ‘24”
Barbara wzmocni polską obronę powietrzną
Hełmy – nowoczesne i na miarę
Dodatkowe siły do ochrony granicy
Sejmowa debata o bezpieczeństwie
They Will Check The Training Results in Combat
„Sarex”, czyli jeden za wszystkich, wszyscy za jednego
Pociski artyleryjskie dla Ukrainy
Przysięga w Limanowej
„Sarex ’24”: razem w czasie kryzysu
Pokazali bojowego ducha
Broń Hitlera w rękach AK
„Ryś” z laserem
WAT-owskie eksperymenty na ISS
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
By Polska była bezpieczna
Nie szpital, a instytut
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Systemy obrony powietrznej dla Ukrainy
Serwis K9 w Polsce
Piedimonte – samobójcza misja
Bezkonkurencyjni kierowcy z DGW

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO