moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Pamiętamy o ofiarach Fortu III w Pomiechówku

Nawet 12 tys. Polaków i Żydów mogło ponieść śmierć w Forcie III w Pomiechówku. W czasie II wojny funkcjonowały tam m.in. getto i więzienie karno-śledcze. W 79. rocznicę ostatniej masowej egzekucji w Forcie otwarto cmentarz wojenny, na którym spoczęły szczątki blisko 300 ofiar. Hołd pomordowanym oddały m.in. rodziny więźniów i Mariusz Błaszczak, minister obrony.

– Ci wszyscy, którzy spoczywają w Pomiechówku, stanowią dla nas ważny element pamięci i tożsamości narodowej, oddali bowiem życie za Polskę, aby mogła się rozwijać i była wolna – mówił Mariusz Błaszczak, minister obrony podczas otwarcia w Forcie III w Pomiechówku cmentarza wojennego. Pochowano na nim blisko 300 ofiar niemieckiego obozu i więzienia, który znajdował się w Forcie podczas II wojny światowej. Ich szczątki zostały wydobyte w trakcie prac ekshumacyjnych prowadzonych przez specjalistów z Instytutu Pamięci Narodowej. Uroczystości upamiętniające ofiary niemieckich zbrodni zorganizowano w 79. rocznicę ostatniej masowej egzekucji w Pomiechówku, w której życie straciło 281 Polaków.

W swoim przemówieniu szef MON-u dodał, że to zapomniane niegdyś miejsce dziś otoczone jest należytą opieką. – Z roku na rok jest upamiętniane przez nasze spotkania i działania Instytutu Pamięci Narodowej. Jestem też wdzięczny, że to miejsce zostało objęte troską przez żołnierzy Wojska Polskiego – zaznaczył minister. Zachęcał także rodziny osób, które zostały zamordowane w Forcie III, do kontaktu z IPN w celu identyfikacji odnalezionych szczątków.

REKLAMA

– To, co działo się 79 lat temu, może się wydarzyć także teraz. Zrobimy wszystko, aby tragedie z II wojny się nie powtórzyły – zapewniał Błaszczak. Dodał, że aby odstraszać ewentualnych agresorów, wzmacnianie jest Wojsko Polskie, powoływane są nowe jednostki, a żołnierze wyposażani w nową broń.

– Podczas II wojny w straszliwych warunkach przetrzymywani i mordowani byli w Forcie III żołnierze polskiego podziemia i okoliczni mieszkańcy. Obozowe mury były świadkiem okropnych tragedii – napisała w liście do uczestników uroczystości Elżbieta Witek, marszałek Sejmu. Dodała, że dziś przywracana jest pamięć o tym miejscu kaźni. Z kolei wicepremier Jarosław Kaczyński w swoim liście stwierdził, że poświęcenie cmentarza jest świadectwem wypełnienia chrześcijańskiej i patriotycznej powinności wobec pomordowanych.

– Fort III w Pomiechówku jest symbolem niemieckiego okrucieństwa i barbarzyństwa – podkreślił dr Karol Nawrocki, prezes IPN. Dodał, że ginęli tutaj urzędnicy, nauczyciele, robotnicy, członkowie ruchu oporu, partyzanci, także polscy Żydzi. Podczas uroczystości odprawiona została msza, duchowni poświęcili cmentarz, odbył się apel pamięci oraz ceremonia złożenia wieńców.

W trakcie II wojny światowej w XIX-wiecznym porosyjskim forcie w Pomiechówku znajdował się niemiecki obóz przesiedleńczy dla mieszkańców okolic Nasielska i Płońska, potem getto i więzienie karno-śledcze gestapo. Przetrzymywano, torturowano i mordowano tu osoby zaangażowane w ruch oporu, duchownych i mieszkańców Mazowsza. Fort III oprócz Treblinki jest miejscem, gdzie doszło do największych na terenie województwa mazowieckiego niemieckich zbrodni na obywatelach II RP.

Nie ustalono dokładnej liczby ofiar, które tutaj zginęły, ponieważ w lipcu 1944 roku Niemcy zniszczyli więzienną dokumentację. Szacuje się, że przez Fort III mogło przejść około 50 tys. ludzi, z czego śmierć poniosło od 6 do 12 tys. Polaków i Żydów. Ostatnia masowa egzekucja miała miejsce 30 lipca 1944 roku podczas likwidacji obozu. Niemcy zamordowali wówczas 281 więźniów.

Wszystkie ofiary zostały pochowane w bezimiennych, masowych mogiłach. Po wojnie część szczątków została wydobyta przez miejscową ludność i rodziny pomordowanych i pochowana na okolicznych cmentarzach. Od 2018 do 2021 roku IPN prowadził w Forcie prace ekshumacyjne, podczas których wydobyto szczątki blisko 300 ofiar. Zostały one pochowane na terenie Fortu w tymczasowych mogiłach, a teraz przeniesiono je na wybudowany przez IPN cmentarz wojenny.

W 2019 roku na terenie Fortu stanął też krzyż ofiarowany przez 9 Brygadę Wsparcia Dowodzenia Dowództwa Generalnego RSZ, upamiętniający tragiczną historię tego miejsca. Dzięki inicjatywie ministra Błaszczaka Fort został udostępniony badaczom, organizowane są tutaj lekcje edukacyjne i spotkania z rodzinami więźniów.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: MON

dodaj komentarz

komentarze


Sejmowa debata o bezpieczeństwie
 
„Ryś” z laserem
Memoriał gen. Andersa coraz bliżej
Kto wywalczy tytuł mistrza MMA?
Nie szpital, a instytut
Tomczyk: „Tarcza Wschód” ma odstraszyć agresora
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
„Sarex ’24”: razem w czasie kryzysu
Sukcesy reprezentantek CWZS-u
Śladami ojca
Wojskowi medycy niosą pomoc w Iraku
By Polska była bezpieczna
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Flota Bayraktarów w komplecie
Wszystkie misje AWACS-a
Żołnierzu, wyślij dziecko na wakacje z Rewitą
Systemy obrony powietrznej dla Ukrainy
Dwa krążki kajakarki z „armii mistrzów”
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Dwie dekady ulepszania Sojuszu
Bohater odtrącony
Abramsy w pętli
Ameryka daje wsparcie
„Grand Quadriga ‘24”
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Dwa srebrne medale kajakarzy CWZS-u
Nowe zadania szefa SKW
Polska wiktoria na Monte Cassino
Święto Oddziału Specjalnego ŻW
„Przekazał narodowi dziedzictwo myśli o honor i potęgę państwa dbałej”
Mobilne dowodzenie
NATO on Northern Track
„Pierwsza Drużyna” na start
Sojusznicy ćwiczą w Drawsku
Czego można się nauczyć od żołnierzy?
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
„Wakacje z wojskiem”, czyli plan na lato
Pływacy i maratończycy na medal
Obradował Komitet Wojskowy Unii Europejskiej
Serwis K9 w Polsce
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Po śladach polskich bohaterów
Broń Hitlera w rękach AK
Barbara wzmocni polską obronę powietrzną
MON przedstawiło w Senacie plany rozwoju sił zbrojnych
Polki pobiegły po srebro!
„Sarex”, czyli jeden za wszystkich, wszyscy za jednego
Grupa Północna o wsparciu dla Ukrainy
Układ nerwowy Mieczników
Wielki triumf 2 Korpusu Polskiego
Zawsze gotowi do pomocy
Wioślarze i triatlonistka na podium
Krwawa noc pośród puszczy
Camp Miron. Amerykańscy specjalsi w Polsce
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Na straży nieba
Cień atomowej zagłady
They Will Check The Training Results in Combat
Wojna w świętym mieście, epilog

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO