moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Walczyli o wolną Polskę, zginęli od kul UB

1 marca 1951 roku po pokazowym procesie przed Rejonowym Sądem Wojskowym w Warszawie zostali straceni członkowie IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Wyrok wykonano w warszawskim więzieniu na Mokotowie. Strzałem w tył głowy zamordowano pułkownika Łukasza Cieplińskiego, prezesa WiN, i szóstkę jego współpracowników.

„Wszyscy oskarżeni w niniejszej sprawie są typowymi przedstawicielami obozu reakcji i wstecznictwa, złożonego z ludzi wyzbytych wszelkich skrupułów, pozbawionych jakichkolwiek ideowych pobudek działania, ludzi, którzy w zaciekłej ślepej nienawiści do Związku Radzieckiego, Polski Ludowej i całego obozu demokracji i postępu nie cofają się przed żadną zbrodnią, bez wahania dopuszczają się zdrady własnej ojczyzny i wysługują się jawnym wrogom kraju – podejmując się najbrudniejszej roboty w zakresie dywersji i szpiegostwa” – brzmiało uzasadnienie wyroku z 14 października 1950 roku Rejonowego Sądu Wojskowego w Warszawie w procesie IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.

Zrzeszenie utworzone zostało przez środowiska poakowskie 2 września 1945 roku. – Organizacja konspiracyjna była próbą kontynuowania walki o niepodległość w zmienionych warunkach geopolitycznych – mówi dr Dariusz Siwek, historyk zajmujący się najnowszymi dziejami Polski. WiN domagał się przeprowadzenia w Polsce wolnych wyborów parlamentarnych, deklarował walkę w obronie praw obywateli i wolności państwa polskiego, przeciwstawiał się sowieckiej okupacji Polski i prześladowaniom politycznym.

REKLAMA

Organizacja zakładała przede wszystkim działanie na płaszczyźnie politycznej, dopuszczała jednak możliwość zbrojnej samoobrony. – Na Lubelszczyźnie, Białostocczyźnie i Podlasiu nadal się utrzymały oddziały partyzanckie, które deklarowały podległość WiN – podaje historyk. W latach 1945–1946 zrzeszenie liczyło ponad 30 tys. członków. Z powodu aresztowań kolejne trzy zarządy zostały rozbite przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa.

W styczniu 1947 roku płk Łukasz Ciepliński „Pług”, prezes Obszaru Południowego WiN, a wcześniej m.in. inspektor rzeszowski Armii Krajowej i komendant krakowskiej Delegatury Sił Zbrojnych, wraz z grupą współpracowników powołał IV Zarząd Główny WiN. Odtwarzano strukturę rozbitą aresztowaniami, rozwinięto działalność wywiadowczą, aby gromadzić informacje o działalności komunistycznych władz i sowieckich jednostek na ziemiach polskich.

Działania te przerwała kolejna fala aresztowań jesienią 1947 roku. Funkcjonariusze UB po kolei zatrzymywali członków Zarządu, w tym płk. Cieplińskiego. Przetrzymywano ich w warszawskim więzieniu przy ul. Rakowieckiej na Mokotowie i brutalnie przesłuchiwano. 5 października 1950 roku rozpoczął się pokazowy proces. Na ławie oskarżonych obok płk. Cieplińskiego zasiedli: mjr Adam Lazarowicz, wiceprezes IV Zarządu WiN, kpt. Józef Batory, szef łączności zewnętrznej, por. Karol Chmiel, doradca polityczny, mjr Mieczysław Kawalec, szef wydziału informacji, por. Franciszek Błażej, szef propagandy, kpt. Józef Rzepka, szef działu politycznego, Ludwik Kubik, szef wydziału organizacyjnego i dwie łączniczki Janina Czarnecka i Zofia Michałowska.

Rozprawa została tak wyreżyserowana, aby skompromitować w oczach społeczeństwa zarówno podsądnych jako liderów konspiracji niepodległościowej, jak i Rząd RP na uchodźstwie – tłumaczy dr Siwek. „To zwykła szajka szpiegów i morderców, którzy działali na rzecz imperialistów, a przede wszystkim na rzecz amerykańskich podżegaczy wojennych” – pisała o nich komunistyczna „Trybuna Ludu”.


Żołnierze 5 Brygady Wileńskiej AK - plut. Jerzy Lejkowski „Szpagat”, plut. Zdzisław Badocha „Żelazny”, plut. Henryk Wieliczko „Lufa”, Białostocczyzna, 1945 r.

Po kilkudniowym procesie sąd wydał wyroki. Płk Ciepliński został skazany na pięciokrotną karę śmierci, utratę praw publicznych oraz przepadek mienia. Najwyższy wymiar kary orzeczono także wobec sześciu jego współpracowników. Tylko Kubik, dzięki staraniom rodziny, otrzymał wyrok dożywocia, a łączniczki skazano na kilkanaście lat pozbawienia wolności. Prezydent Bolesław Bierut nie skorzystał z prawa łaski. 1 marca 1951 roku w mokotowskim więzieniu między godziną 20 a 21 kat Aleksander Drej zabił strzałem w tył głowy siedmiu skazanych działaczy WiN-u.

Po rozbiciu IV Zarządu WiN funkcjonariusze UB przeprowadzili prowokację. W 1948 roku powołano fikcyjny „V Zarząd WiN", w którego skład weszli m.in. funkcjonariusze UB i zmuszeni do współpracy oficerowie WiN. Przez cztery lata UB prowadziło grę wywiadowczą pod kryptonimem „Cezary”. – W jej efekcie rozpracowano większość struktur WiN, aresztowano jego członków i zlikwidowano oddziały zbrojne – mówi historyk.

„Odbiorą mi tylko życie. A to nie najważniejsze. Cieszę się, że będę zamordowany, jako katolik za wiarę świętą, jako Polak za Polskę niepodległą i szczęśliwą, jako człowiek za prawdę i sprawiedliwość. Wierzę dziś bardziej niż kiedykolwiek, że Idea Chrystusowa zwycięży i Polska niepodległość odzyska, a pohańbiona godność ludzka zostanie przywrócona” – napisał przed śmiercią w grypsie do żony i syna płk Ciepliński.

Do dziś nieznane jest miejsce pochówku zamordowanych członków IV Zarządu. Sąd Warszawskiego Okręgu Wojskowego 17 września 1992 roku stwierdził nieważność wydanych na nich wyroków śmierci, a dzień 1 marca Sejm ustanowił Narodowym Dniem Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”.

AD

autor zdjęć: IPN

dodaj komentarz

komentarze


Wojna w świętym mieście, epilog
 
NATO zwiększy pomoc dla Ukrainy
Wieczna pamięć ofiarom zbrodni katyńskiej!
Polak kandydatem na stanowisko szefa Komitetu Wojskowego UE
Cena wolności
Odstraszanie i obrona
Inwestycje w bezpieczeństwo granicy
25 lat w NATO – serwis specjalny
Święto wojskowego sportu
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Jak wyszkolić pilota F-16?
Wojna w Ukrainie oczami medyków
Szpej na miarę potrzeb
Marcin Gortat z wizytą u sojuszników
NATO na północnym szlaku
W Brukseli o wsparciu dla Ukrainy
Jeśli nie Jastrząb, to…
Rakiety dla Jastrzębi
W Ramstein o pomocy dla Ukrainy
Wojna w świętym mieście, część trzecia
Stoltenberg: NATO cieszy się społecznym poparciem
Weterani i bokser „Master”
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Gen. Kukuła: Trwa przegląd procedur bezpieczeństwa dotyczących szkolenia
Choć odeszli, trwają w naszych myślach
Zbrodnia made in ZSRS
Animus Fortis, czyli mężny duch
Głos z katyńskich mogił
Hiszpański palimpsest
Ogień w podziemiu
Optyka dla żołnierzy
Wojsko inwestuje w Limanowej
Byk i lew, czyli hiszpańsko-brytyjska światowa corrida
V Korpus z nowym dowódcą
Kolejni Ukraińcy gotowi do walki
W Rumunii powstanie największa europejska baza NATO
Koreańska firma planuje inwestycje w Polsce
Prawda o zbrodni katyńskiej
Potężny atak rakietowy na Ukrainę
Zapomniana Legia Cudzoziemska
Mjr rez. Arkadiusz Kups: walka to nie sport
Więcej pieniędzy dla żołnierzy TSW
Centrum szkolenia dla żołnierzy WOC-u
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Żołnierze-sportowcy CWZS-u z medalami w trzech broniach
Sportowcy podsumowali 2023 rok. Teraz czas na igrzyska olimpijskie
Wojna w świętym mieście, część druga
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Ocalały z transportu do Katynia
Mundury w linii... produkcyjnej
Wojna w świętym mieście, część pierwsza
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Kurs z dzwonem
Strategiczna rywalizacja. Związek Sowiecki/ Rosja a NATO
Przygotowania czas zacząć
Prezydent Andrzej Duda w Forcie Stewart
Tusk i Szmyhal: Mamy wspólne wartości
Psiakrew, harmata!
Puchar księżniczki Zofii dla żeglarza CWZS-u
Zmiany w dodatkach stażowych

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO